ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )

1044

مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى )

ميرزا مجد الدّين محمد 34 در سال 1210 ( شماره 155 ) گذشت . فرزندش ميرزا حسن 35 - به‌طورىكه در « فارسنامه ، گفتار 2 : 87 » فرموده - در سنه 1180 متولد شده ، و كمالات لايقه را آموخته و خط نستعليق را خوش مىنوشته ، و پس از مدت پنجاه و هفت سال عمر در اين سال ( 1237 ) وفات كرده و نزد پدر خود دفن شد ، و سه پسر بر جاى نهاد كه كوچك‌تر آنها مرحوم حاجى ميرزا حسن 36 صاحب اين عنوان ( عليه الرحمة و الرضوان ) است . مرحوم حاجى ميرزا حسن از اجله و اعاظم اهل علم و ادب و فضائل عاليه و كمالات كثيره بوده ، و در تواريخ دورهء اسلامى بأسرها و خصوصا آنچه مربوط بمملكت فارس بوده تتبعى بسزا و تبحرى عجيب داشته و در علم و عمل طب قدوه همگنان خود بوده ، و شعر هم مىگفته ؛ چنان كه در « المآثر و الآثار : 204 س 1 » عنوانى مخصوص براى وى منعقد نموده ، و در آن فرمايد : از اجلهء افاضل شيراز است ، انتهى . و هم در « نقباء البشر : 393 عنوان 789 » وى را ترجمه نموده ، و چون شرح فضائل و علوم و احوالات هركسى از تأليفات و كلمات خودش بهتر از همه جا مكشوف مىشود ما نيز مراجعه بدانچه خود نوشته نموده و چنين گوئيم كه : وى - چنان كه خود در « فارسنامه » ( محل مزبور ) فرموده - در اين سال از بطن دختر نيك اختر حاجى محمد تقى تاجر شيرازى مشهور بآتشى متولد شده ( و اين مخدره مرضيه - چنان كه هم در محل مزبور نوشته - علاوه بر علوم عاليه خط خوشى در نسخ و ثلث داشته و چندين « كلام اللّه مجيد » و « زاد المعاد » به خط خود نگاشته كه هديه هريكى مبالغى معتنى به بوده ) ، و چون پدر بزرگوارش سه ماه پيش از تولد وى وفات كرده بود بنام آن مرحوم موسوم گرديد ، و سالها در شيراز نزد پسر عم خود ميرزا ابو الحسن خان مجتهد و ميرزا محمد على واحد العين در علوم عقليه و نقليه درس خواند ؛ سپس براى تكميل آنها باصفهان رفته و بعد از چندى باز بشيراز آمد ، و در نزد حاجى شيخ مهدى كجورى در علوم عقليه و نقليه تحصيل كرد ، و كتاب « قانون » شيخ الرئيس و بعضى ديگر از كتب طب را در نزد ميرزا سيد على نياز ( 1197 ) خواند ، و مدت‌ها در نزد حاجى ميرزا باباى حكيم‌باشى طريق صواب در معالجات امراض جزئيه و شخصيه آموخته و خود بمحكمهء طب نشست و در شيراز رواجى كامل از آن كار برايش حاصل و محسود أقران و اماثل گرديد ، و هرروزه